این روزها به سرگذشت قوم یهود علاقه مند شده ام که ببینم چرا اروپا این قدر با این ها بد تا کرد و نهایتا هم سعی کرد اون ها را از بین خودشون بیرون کنه. تاریخ ویل دورانت خیلی قشنگ اینو نشان داده.

راب ربن تلمودی بزرگ یهودیان بابلی، به پیروان خویش اندرزی زیرکانه داده بود به این مضمون که: ” با یک صد اشرفی تجارت کنید، استطاعت خرید گوشت و شراب را خواهید داشت؛ همان مبلغ را در کشاورزی به کار اندازید، حداکثر ممکن است نان و نمکی عاید شما شود.“

تسخیر اورشلیم به دست صلیبیون، فتح مدیترانه به دست ناوهای ونیز و جنووا، به سوداگران ایتالیایی در مقابل بازرگانان یهودی مزیتی می می بخشید، ورهبری یهود در عالم تجارت با قرن یازدهم سپری شد. حکومت ونیز، حتی قبل از جنگ های صلیبی، حمل و نقل کالاهای بازرگانی یهودی را در کشتی های ونیزی ممنوع ساخته بود. اندکی پس از این واقعه، اتحادیه هانسایی بنادر دریای شمال و بالتیک خود را به  روی سوداگران یهودی بست. در قرن دوازدهم کار به جایی رسید که بازرگانی یهودی بیشتر جنبه داخلی داشت و حتی در همین قلمرو تنگ نیز از همه طرف با قوانینی که یهودیان را از فروش کالاهایی گوناگون منع می ساخت محدود بود. این بود که یهودیان به امور مالی روی آوردند. در ابتدا فقط صرافی می کردند اما بعد برای سرمایه گذاری در معاملات بازرگانی پول قبول می کردند و نهایتا در ازای دادن وام ربح می گرفتند. اسفار خمسه و تلمود چنین عملی را در میان یهودیان مجاز ندانسته بود لکن این نهی شامل معاملات بین یهودی و غیر یهودی نمی شد.